به گزارش سلامت نیوز به نقل از npr، یک مطالعه جدید نشان میدهد بخش قابلتوجهی از زنانی که به دلیل عفونتهای مکرر دستگاه ادراری (UTI) تحت درمان قرار میگیرند، ممکن است در واقع عفونت ادراری نداشته باشند و علائم آنها ناشی از التهاب مرتبط با تغییرات هورمونی یا اختلال عملکرد عضلات کف لگن باشد.
به گزارش سلامتنیوز به نقل از NPR، «ماریا اولوکو»، متخصص اورولوژی در لسآنجلس، میگوید در مطب خود مرتب با زنانی مواجه میشود که به دلیل عفونت ادراری مکرر، بارها آنتیبیوتیک دریافت کردهاند اما همچنان علائم آنها بازمیگردد.
عفونت ادراری مکرر معمولاً به معنای ابتلا به دستکم دو عفونت در شش ماه یا سه عفونت در یک سال است. به گفته اولوکو، بسیاری از این زنان پس از مدتها متوجه میشوند که مشکل اصلی آنها اصلاً از مثانه یا دستگاه ادراری ناشی نمیشود.
در این مطالعه که در Journal of Sexual Medicine منتشر شده، پرونده پزشکی ۲۵۳ زن مبتلا به عفونت ادراری مکرر بررسی شد. نتایج نشان داد تنها ۱۵ درصد از زنان شواهدی از مشکلات محدود به مثانه یا دستگاه ادراری داشتند.
در مقابل، ۸۵ درصد علائم التهاب هورمونی در ناحیه فرج داشتند و ۷۵ درصد نیز به اختلال عملکرد عضلات کف لگن مبتلا بودند.
این مشکلات میتوانند علائمی کاملاً مشابه عفونت ادراری ایجاد کنند؛ از جمله سوزش هنگام ادرار، احساس فوریت برای ادرار کردن، تکرر ادرار و درد پایین شکم. اما درمان آنها با عفونت باکتریایی متفاوت است.
مشکل از تشخیص اولیه شروع میشود
یکی از دلایل تشخیص اشتباه، نحوه بررسی اولیه عفونت ادراری است. زمانی که زنی با علائم معمول UTI به پزشک مراجعه میکند، معمولاً آزمایش آنالیز ادرار درخواست میشود.
اما این آزمایش لزوماً وجود باکتری را مشخص نمیکند، بلکه بیشتر نشانههای التهاب را نشان میدهد. برای تشخیص عفونت باکتریایی، معمولاً باید کشت ادرار انجام شود.
با این حال، از آنجا که بیمار در همان لحظه علائم آزاردهندهای دارد، پزشکان ممکن است پس از مثبت شدن آزمایش ادرار، درمان با آنتیبیوتیکهای وسیعالطیف را آغاز کنند و سپس در صورت آماده شدن نتیجه کشت، دارو را تغییر دهند.
به گفته اولوکو، کمبود آموزش درباره ارتباط میان سلامت فرج، دستگاه ادراری و عضلات کف لگن نیز میتواند باعث ادامه این چرخه شود.
همه علائم شبیه UTI، عفونت نیستند
به گفته متخصصان، علائم بخش پایینی دستگاه ادراری همیشه به معنای وجود عفونت باکتریایی نیست.
یکی از عوامل مهم، تغییرات هورمونی است. کاهش هورمونها میتواند باعث التهاب بافتهای اطراف فرج و واژن شود؛ وضعیتی که در دوران یائسگی، شیردهی یا در اثر برخی داروهای هورمونی ممکن است رخ دهد.
برخی داروها نیز میتوانند تعادل هورمونی بافتهای ناحیه تناسلی را تغییر دهند. از جمله این داروها میتوان به برخی داروهای ضدبارداری، داروهای آکنه مانند ایزوترتینوئین و داروهای ریزش مو مانند ماینوکسیدیل اشاره کرد. برخی درمانهای سرطان پستان، تخمدان و رحم و همچنین درمانهای هورمونی اندومتریوز و فیبروم نیز ممکن است در این زمینه نقش داشته باشند.
سندروم تناسلی-ادراری یائسگی (GSM) نیز یکی دیگر از علل مهم علائم شبیه UTI است. کاهش استروژن و سایر هورمونهای جنسی در دوران یائسگی میتواند بر بافت واژن، فرج، مثانه و مجرای ادرار تأثیر بگذارد.
التهاب مزمن ناشی از این وضعیت همچنین ممکن است عضلات کف لگن را بیش از حد منقبض و سفت کند و در نتیجه علائم ادراری را تشدید کند.
از سوی دیگر، تغییرات هورمونی میتواند تعادل باکتریهای مفید و مضر در واژن و دستگاه ادراری را نیز تغییر دهد و در برخی زنان واقعاً خطر عفونت باکتریایی را افزایش دهد.
چه زمانی باید علت دیگری را بررسی کرد؟
متخصصان توصیه میکنند زنانی که مرتباً علائم UTI دارند، در کنار بررسی عفونت، درباره علتهای دیگر نیز با پزشک صحبت کنند.
سؤالات مهمی که میتوان از پزشک پرسید عبارتند از:
- آیا کشت ادرار من واقعاً وجود باکتری را نشان داده است؟
- آیا ممکن است تغییرات هورمونی یا داروهایی که مصرف میکنم باعث این علائم شده باشند؟
- آیا بافت فرج و واژن و عضلات کف لگن من معاینه شدهاند؟
- آیا علائم من میتواند ناشی از سندروم تناسلی-ادراری یائسگی یا مشکلات کف لگن باشد؟
اگر پزشک عمومی علت علائم را بهدرستی بررسی نمیکند، مراجعه به اورولوژیست، متخصص اورولوژی زنان، متخصص زنان یا پزشک متخصص سلامت دوران یائسگی میتواند کمککننده باشد.
در برخی زنان، بهویژه زنان نزدیک به یائسگی یا پس از یائسگی، درمانهایی مانند استروژن واژینال با دوز پایین یا DHEA ممکن است برای برخی شرایط مرتبط مؤثر باشند؛ البته انتخاب این درمانها باید بر اساس شرایط فردی و نظر پزشک انجام شود.
کارشناسان تأکید میکنند که ارزیابی مشکلات ادراری زنان نباید فقط به مثانه محدود شود؛ بلکه وضعیت هورمونی، بافتهای فرج و واژن و عملکرد عضلات کف لگن نیز باید در نظر گرفته شود.
نظر شما